🎯 AMAÇ

Bu bölümde, Ohm yasasını, direnç kavramını, Ohmik ve Ohmik olmayan malzemeleri öğreneceğiz.

📌 Ohm Yasası

Ohm yasası, bir iletkenden geçen akımın, iletkenin uçları arasındaki potansiyel farkla doğru orantılı olduğunu belirtir.

$$ V = I \cdot R $$

Burada:

📌 OHM (Ω)

Direncin SI birimi Ohm'dur. $1 \text{ Ω} = 1 \text{ V/A}$

🔋 Direnç ve İletkenlik

Bir iletkenin direnci, iletkenin geometrisine ve malzemesine bağlıdır:

$$ R = \rho \frac{L}{A} $$

Burada:

İletkenlik ($\sigma$), özdirencin tersidir:

$$ \sigma = \frac{1}{\rho} $$
📌 OHMİK MALZEMELER

Ohm yasasına uyan malzemelere Ohmik malzemeler denir. Bu malzemelerde $V$ ile $I$ arasındaki ilişki doğrusaldır. Metaller oda sıcaklığında Ohmik davranış gösterir.

Örnek 1Ohm Yasası ile Akım Bulma

Bir direncin üzerindeki gerilim $V = 12 \text{ V}$, direnç değeri $R = 4 \text{ Ω}$ ise akımı bulunuz.

1
Formülü yaz
$I = \dfrac{V}{R}$
2
Hesapla
$I = \dfrac{12}{4} = 3 \text{ A}$

$\boxed{I = 3 \text{ A}}$

Örnek 2Direnç Bulma

Bir iletkenden $I = 2 \text{ A}$ akım geçerken uçları arasındaki gerilim $V = 10 \text{ V}$ ölçülüyor. İletkenin direncini bulunuz.

1
Formülü yaz
$R = \dfrac{V}{I}$
2
Hesapla
$R = \dfrac{10}{2} = 5 \text{ Ω}$

$\boxed{R = 5 \text{ Ω}}$

Örnek 3Gerilim Bulma

Direnci $R = 10 \text{ Ω}$ olan bir iletkenden $I = 0.5 \text{ A}$ akım geçiyor. İletkenin uçları arasındaki gerilimi bulunuz.

1
Formülü yaz
$V = I \cdot R$
2
Hesapla
$V = 0.5 \times 10 = 5 \text{ V}$

$\boxed{V = 5 \text{ V}}$

Örnek 4Direnç ve Geometri

Uzunluğu $L = 2 \text{ m}$, kesit alanı $A = 0.5 \times 10^{-6} \text{ m}^2$ olan bir bakır telin özdirenci $\rho = 1.68 \times 10^{-8} \text{ Ω·m}$'dir. Telin direncini bulunuz.

1
Formülü yaz
$R = \rho \dfrac{L}{A}$
2
Değerleri yerine koy
$R = (1.68 \times 10^{-8}) \times \dfrac{2}{0.5 \times 10^{-6}} = 1.68 \times 10^{-8} \times 4 \times 10^{6} = 6.72 \times 10^{-2} \text{ Ω}$

$\boxed{R = 0.0672 \text{ Ω}}$

Örnek 5Ohmik ve Ohmik Olmayan Davranış

Aşağıdaki $V-I$ grafiklerinden hangisi Ohmik bir malzemeye aittir?

Ç
Çözüm
Ohmik malzemelerde $V$ ile $I$ doğru orantılıdır, yani $V-I$ grafiği orijinden geçen bir doğrudur. Bu nedenle doğrusal grafik Ohmik malzemeyi temsil eder.
📌 ÖZET
← Modül ana sayfasına dön